आज विश्व पशु दिवस, बिभिन्न कार्यक्रम गरी मनाइदैँ
काठमाडाैं, १८ असाेज । आज विश्व पशु दिवस । जनावरहरूको अधिकार, कल्याण र संरक्षणप्रति जनचेतना फैलाउन हरेक वर्ष अक्टोबर ४ मा विश्वभर मनाइन्छ।
यो दिवस मनाउने अवधारणा पहिलो पटक जर्मन लेखक तथा पशु अधिकारकर्मी हेनरिक जिम्मरम्यानले अघि सारेका थिए। उनले २५ मार्च १९२५ मा बर्लिनमा पहिलो कार्यक्रम आयोजना गरेका थिए। सन् १९३१ मा इटालीको फ्लोरेन्समा आयोजित अन्तर्राष्ट्रिय पशु संरक्षण सम्मेलनले अक्टोबर ४ लाई आधिकारिक रूपमा ‘विश्व पशु दिवस’ घोषणा गरेकाे थियाे । अक्टोबर ४ सेन्ट फ्रान्सिस अफ असिसीको स्मृति दिवस पनि हो, जसलाई इसाई धर्मशास्त्रमा जनावर र प्रकृतिका संरक्षक सन्त (Patron saint of animals) मानिन्छ।
घरपालुवा, वन्यजन्तु तथा कृषिमा प्रयोग हुने सबै प्रकारका जनावरहरूप्रति मानवीय व्यवहार, सुरक्षा र हेरचाह सुनिश्चित गर्नु, लोपोन्मुख प्रजातिका वन्यजन्तुको अवैध शिकार, तस्करी र तिनको प्राकृतिक वासस्थान विनाश रोक्न चेतना जगाउनु र कानुनी अधिकार र नीति निर्माण अन्तर्गत जनावरमाथि हुने क्रूरता विरुद्ध कडा कानुन निर्माण गर्न र तिनको कार्यान्वयनका लागि सरकार तथा सरोकारवालालाई घच्घच्याउनु यसकाे मुख्य उदेश्य रहेकाे छ ।
विद्यालय, कलेज र समुदायस्तरमा पशु अधिकार, जैविक विविधता र वातावरण संरक्षणसम्बन्धी र्याली, गोष्ठी तथा जनचेतनामूलक कार्यक्रमहरू आयोजना गरिन्छ भने पशु सेवा संघ-संस्था तथा भेटेरिनरी चिकित्सकहरूद्वारा घरपालुवा तथा छाडा जनावरहरूलाई रेबिजविरुद्धको खोप (Rabies vaccination), उपचार र बन्ध्याकरण कार्यक्रम सञ्चालन गरिन्छ। सडकमा अलपत्र परेका, घाइते वा क्रूरतामा परेका जनावरहरूको उद्धार र हेरचाहका लागि कोष सङ्कलन तथा अभियानहरू चलाइन्छ।
नेपालमा जैविक विविधताको प्रचुरता भएकाले वन्यजन्तु (जस्तै: पाटे बाघ, एकसिङ्गे गैँडा, हिमचितुवा आदि) को संरक्षणका साथै शहर-बजारमा रहेका छाडा कुकुर तथा अन्य चौपायाहरूप्रति हुने क्रूरता कम गर्न यो दिवसले महत्त्वपूर्ण सन्देश दिन्छ।

